کری تریدرها ارزی با نرخ بهره پایین را قرض کرده و آن را در بازارهایی با سود بالاتر [اوراق با سود بالاتر، طلا، سهام و...] سرمایهگذاری میکنند. این استراتژی بیشتر روی ارزهایی با نرخ بهره پایین [فرانک و ین] انجام میشود؛ همچنین تحرک سرمایه کری تریدرها در سنتیمنت ریسکپذیری و ریسکگریزی بازار نیز متفاوت است.
در این چارچوب، سود اصلی از اختلاف بازده میان ارز تمین مالی و دارایی مقصد حاصل میشود، اما پایداری آن به ثبات نرخ ارز و شرایط نقدینگی جهانی وابسته است.
ارزهایی مانند ین ژاپن که تحت سیاستهای انبساطی بانک مرکزی ژاپنقرار داشتهاند، اغلب بهعنوان Funding Currency استفاده میشوند. در دورههای ریسکپذیری، خروج سرمایه از این ارزها و ورود به داراییهای پربازده تشدید میشود؛ اما با افزایش نااطمینانی، جریان سرمایه میتواند معکوس شده و موجب تقویت ناگهانی ارزهای کمبهره و فشار بر معاملات کری ترید شود.
استراتژی Carry Trade چیست؟
کری ترید یک استراتژی معاملاتی مبتنی بر تحلیل فاندامنتال است؛ در این استراتژی معاملهگر از اختلاف نرخ بهره دو اقتصاد کسب سود میکند؛ در واقع آنها از اقتصادی با نرخ بهره پایین دارد (مثل ژاپن)، وام گرفته و مبلغ را در اقتصادی با نرخ بهره بالاتر سرمایهگذاری میکنند.
با این اقدام، بهره وام اخذ شده از ژاپن به راحتی و با سود اوراق پرداخت شده و معاملهگر به سود میرسد.
در استراتژی کری ترید، همه معاملات سودآور نیستند. بسته به اختلاف نرخ بهره (Interest Rate) و جهت حرکت نرخ ارز، معامله میتواند مثبت یا منفی باشد. معاملات انتقالی یا کری ترید به دو دسته تقسیم میشوند:
معیار | کری ترید مثبت (Positive Carry) | کری ترید منفی (Negative Carry) |
اختلاف نرخ بهره | برتری بازده سرمایهگذاری نسبت به هزینه تامین مالی | برتری هزینه تامین مالی نسبت به بازده سرمایهگذاری |
جریان سواپ | سواپ روزانه مثبت و جریان نقدی ورودی | سواپ روزانه منفی و جریان نقدی خروجی |
منبع بازده | ترکیب درآمد بهرهای و پتانسیل سود ارزی | اتکای کامل به سود ناشی از نوسان نرخ ارز |
وابستگی به نرخ ارز | تقویت ارز با نرخ بهره بالاتر یا ثبات نسبی آن | نیاز به حرکت قیمتی قدرتمند در جهت جبران هزینه بهره |
سطح ریسک | ریسک متوسط با حساسیت به سیاست پولی و نوسانات ارزی | ریسک بالا همراه با فشار هزینه بهره مستمر |
افق زمانی رایج | رویکرد میانمدت تا بلندمدت فاندامنتال | رویکرد کوتاهمدت یا تاکتیکی مبتنی بر مومنتوم |
کری ترید مثبت
در شرایط کری ترید مثبت، معاملهگر علاوه بر سود ناشی از اختلاف نرخ بهره (سواپ مثبت)، از پتانسیل رشد قیمتی نیز بهرهمند میشود که بازدهی معامله را دوچندان میکند.
با این حال، پایداری کری ترید مثبت به ثبات سیاستهای پولی و سطح ریسکپذیری بازار وابسته است؛ زیرا در دورههای افزایش نااطمینانی یا تغییر ناگهانی نرخهای بهره، جریان سرمایه میتواند معکوس شده و مزیت بهرهای را تحتالشعاع نوسانات ارزی قرار دهد. شرایط تشکیل کری ترید مثبت:
- نرخ بهره ارز خریداریشده بالاتر از ارز قرضگرفتهشده باشد؛
- نرخ ارز در جهت معامله حرکت کند یا حداقل ثابت بماند.
کری ترید منفی
در وضعیت کری ترید منفی، هزینه تامین مالی بهصورت روزانه به موقعیت معاملاتی تحمیل میشود و در صورت تداوم شرایط ریسکگریزی، فشار مضاعفی بر بازده کل معامله وارد میکند.
به همین دلیل، مدیریت ریسک و پایش انتظارات سیاست پولی اهمیت بالایی دارد؛ زیرا تغییر در چشمانداز نرخهای بهره یا افزایش تقاضا برای داراییهای امن میتواند سرعت تشدید زیان را افزایش داده و خروج بهموقع از معامله را به یک تصمیم حیاتی تبدیل کند. شرایط تشکیل کری ترید منفی:
- نرخ بهره ارز خریداریشده کمتر از ارز قرضگرفتهشده باشد؛
- یا بازار وارد فاز ریسکگریزی شود و ارز تأمینکننده سرمایه تقویت شود.
در این حالت، معاملهگر علاوه بر زیان قیمتی، باید اختلاف بهره را نیز پرداخت کند.
مزایا و معایب استراتژی کری ترید چیست؟
دریافت سود کم ریسک در شرایط تعادل بازار (نوسانات کم و سطح پایین عدم قطعیت)، ازجمله مزایای استراتژی Carry Trade است.
مزایا | معایب |
دریافت سود کم ریسک با سرمایهگذاری در اوراق | ریسک تغییرات نرخ بهره |
کسب سود از افزایش ارزش ارز مقصد | تاثیرپذیری از سنتیمنت بازار |
چرا استراتژی کری ترید تا این حد محبوب است؟
استراتژی کری ترید پس از گسترش نظام نرخ ارز شناور در دهه 1980 محبوب شد. با آزادسازی جریان سرمایه بین کشورها، سرمایهگذاران متوجه شدند میتوان از اختلاف نرخ بهره اقتصادهای مختلف سود کسب کرد. از آن زمان، این استراتژی به یکی از ابزارهای اصلی صندوقهای پوشش ریسک در بازار فارکس تبدیل شده است.
در دورههای رشد اقتصادی جهانی، این استراتژی یکی از موتورهای اصلی جریان سرمایه بینالمللی است. محبوبیت کری ترید به چند دلیل ساختاری برمیگردد:
- ایجاد جریان درآمدی منظم از محل سواپ؛
- امکان استفاده از اهرم برای افزایش بازده؛
- جذابیت در دورههای ثبات اقتصاد جهانی؛
- استفاده گسترده توسط صندوقهای پوشش ریسک؛
- همبستگی بالا با چرخههای ریسکپذیری بازار.
عوامل موثر بر معاملات کری ترید
اختلاف نرخ بهره ملاک استراتژی Carry Trade است، تغییرات هزینه استقراض، انتظارات نرخ بهره و موضع هاوکیش یا داویش بانک مرکزی تاثیر چشمگیری بر این معاملات دارد.
افزون بر اختلاف نرخ بهره، سطح نوسانات بازار، جریان سرمایه بینالمللی و درجه ریسکپذیری سرمایهگذاران نیز نقش تعیینکنندهای دارند؛ زیرا کری ترید در محیطهای با ثبات اقتصادی و نوسان پایین عملکرد بهتری دارد.
همچنین چشمانداز رشد اقتصادی، تراز تجاری و اعتبار مالی کشورها میتواند بر پایداری ارز با نرخ بهره بالاتر اثر بگذارد و در صورت تضعیف این متغیرها، جذابیت بازده بهرهای را کاهش دهد.
عوامل موثر بر معاملات Carry trade:
- اختلاف نرخ بهره: هرچه اختلاف نرخ بهره بیشتر باشد، سود معامله افزایش مییابد؛
- سنتیمنت بازار: به دلیل سرمایهگذاری مبلغ وام اخذ شده در بازارهای مالی، سنتیمنت ریسکگریزی یا ریسکپذیری، بر معاملات کری ترید تاثیر میگذارد؛
- سیاست پولی: موضع سیاست پولی بانکهای مرکزی در تغییرات نرخ بهره، سنتیمنت بازار و به تبع، استراتژی Carry Trade تاثیرگذار است.
نقش سواپ (Swap) در معاملات کری ترید
در بازار فارکس، اختلاف نرخ بهره از طریق مکانیزم «سواپ شبانه» یا Rollover اعمال میشود. اگر شما ارزی با نرخ بهره بالاتر بخرید و پوزیشن را بیش از یک روز نگه دارید، بروکر مابهالتفاوت نرخ بهره دو ارز را به حساب شما واریز میکند. در صورت معکوس بودن شرایط، این مبلغ از حساب شما کسر میشود.
نکته مهم این است که میزان سواپ به سیاست بروکر بستگی دارد، چهارشنبهها سهبرابر محاسبه میشود و در حسابهای اسلامی ممکن است ساختار متفاوت باشد.
آموزش گامبهگام کری ترید در فارکس
توجه به اهرم معاملاتی برای کری ترید در فارکس اهمیت بالایی دارد؛ چون استفاده بیشازحد از لوریج در کری ترید (با وجود اختلاف نرخ بهره مطلوب) در صورت نوسان ناگهانی بازار میتواند منجر به کالمارجین شود.
بنابراین اجرای این استراتژی نیازمند ترکیب محاسبه دقیق بازده بهره، کنترل ریسک و انضباط سرمایهگذاری است. اجرای استراتژی کری ترید در بازار فارکس شامل مراحل زیر است:
1# شناسایی اختلاف نرخ بهره
دو کشوری را انتخاب کنید که اختلاف نرخ بهره قابل توجهی دارند (مثلا ژاپن و استرالیا)؛ اما صرفا بالا بودن اختلاف نرخ کافی نیست؛ باید ارزیابی شود که این فاصله بهرهای در میانمدت قابل حفظ است یا خیر.
مقاله آموزش انواع نرخ بهره در سایت investopedia.com به توضیحات تکمیلی راجب نرخ بهره پرداخته که میتوان برای کسب اطلاعات بیشتر به مطالعه آن پرداخت.
2# تحلیل سیاست پولی بانکهای مرکزی
بررسی کنید آیا بانک مرکزی کشور با نرخ بهره بالا در مسیر افزایش نرخ است یا خیر؛ در این مرحله باید وضعیت رشد اقتصادی، نرخ تورم، تراز تجاری و جریان سرمایه خارجی هر دو کشور بررسی شود؛ زیرا ورود سرمایه به اقتصاد با نرخ بهره بالاتر میتواند از ارز آن حمایت کند.
همچنین اگر انتظارات بازار از سیاستهای آتی بانک مرکزی تغییر کند، حتی پیش از تصمیم رسمی، قیمتها واکنش نشان میدهند؛ بنابراین تحلیل دادههای پیشرو و لحن بیانیههای سیاستگذاران نقش مهمی در سنجش پایداری فرصت کری ترید دارد.
3# بررسی سنتیمنت بازار
کری ترید در شرایط ریسکپذیری (Risk-On) عملکرد بهتری دارد. در فضای ریسکپذیری، سرمایهگذاران تمایل بیشتری به خروج از داراییهای امن و ورود به ارزهای با بازده بالاتر دارند، بنابراین تقاضا برای ارز تامینکننده سرمایه (Funding Currency) کاهش یافته و از جفتارزهای کری ترید حمایت میشود.
رصد شاخصهای نوسان، جریان سرمایه به بازارهای سهام و رفتار سرمایهگذاران نهادی میتواند نشانههایی از تداوم یا تضعیف این فضای Risk-On ارائه دهد و به زمانبندی ورود و خروج از معامله را دقیقتر کند.
ویدئوی آموزشی کانال IBM Technology در Youtube، بهطور تخصصی به بررسی سنتیمنت بازار پرداخته که علاقهمندان میتوانند به مشاهده آن بپردازند.
4# باز کردن پوزیشن
با فرض نرخ بهره = JPY 1٪ و = AUD 4٪، در پوزیشن خرید AUD/JPY اختلاف نرخ بهره برابر با 3٪ سود سالانه (Carry) خواهد بود.
- اگر قیمت جفتارز 2٪ رشد کند، بازده کل ≈ 5٪ سود؛
- اگر قیمت جفتارز 4٪ کاهش یابد، بازده نهایی ≈ 1٪ زیان.
در نتیجه، سود اختلاف بهره میتواند بازده ایجاد کند، اما نوسانات قیمتی میتواند آن را تقویت یا کاملا خنثی کند. این مثال نشان میدهد که ریسک نرخ ارز میتواند سود بهره را خنثی کند.
نکته: پس از ورود به معامله، تعیین حد ضرر متناسب با نوسانات جفتارز و رصد مداوم بازدهی اوراق و تصمیمات بانکهای مرکزی اهمیت بالایی دارد.
تاثیر سنتیمنت بازار بر کری ترید و عملکرد ین ژاپن
کری تریدرها پول قرض گرفته را در بازارهای مالی با بازدهی بالا سرمایهگذاری میکنند؛ به بیان دیگر، هنگام رونق داشتن بازارها و شرایط ریسکپذیری، این گونه معاملات بیشتر انجام شده چرا که سرمایهگذاران انتظار بیشتری برای کسب سود دارند.
در مقابل، درصورت حکمفرمایی رکود اقتصادی و ریسکگریزی، انگیزه کری تریدرها برای اخذ وام و سرمایهگذاری در سایر بازارها کاهش مییابد.
روند مخالف ین با سایر بازارهای سرمایهگذاری جهان
ین ژاپن به دلیل تحرک سرمایه کری تریدرها، معمولا رفتار متفاوتی با بازارهای جهانی دارد. همزمان با رونق بازارهای جهانی، ین تضعیف میشود؛ چرا که سرمایهگذاران برای خرید داراییهای ریسکپذیر، ین را قرض کرده و آنرا میفروشند تا به داراییهایی با بازدهی بالا تبدیل کنند.
بنا به تصویر، در 31 جولای 2024، دو داده افزایش نرخ بهره ژاپن و گزارش مشاغل ضعیف آمریکا (ترس از رکود)، منجر به ریزش شدید بازارهای جهانی و تقویت شدید ین شد.
ارتباط ین ژاپن با معاملات کری ترید
ژاپن در دهههای گذشته نرخ بهره بسیار پایینتری نسبت به اقتصادهای رقیب خود داشته و به همین دلیل، مبدا جذابی برای دریافت وام کری تریدرها بوده است.
عملکرد کری تریدها تضعیف ارز مربوطه را به دنبال دارد، چرا که برای سرمایهگذاری وام اخذ شده در بازارهای جهانی، مبلغ موردنظر را به واحد پولی کشور مقصد تبدیل میکنند.
این فرآیند در مقیاس بزرگ میتواند به ایجاد یک چرخه خودتقویتکننده منجر شود؛ بهگونهای که با افزایش حجم استقراض از ین و تبدیل آن به ارزهای پربازده، فشار عرضه بر ین بیشتر شده و تضعیف آن بازده کری ترید را جذابتر جلوه میدهد.
با این حال، هرگونه تغییر در سیاستهای پولی Bank of Japan یا افزایش ناگهانی ریسکهای جهانی میتواند این چرخه را معکوس کرده و با بستن موقعیتها، تقاضای فشرده برای ین و جهش سریع ارزش آن را رقم بزند.
مثال ارتباط ین ژاپن با معاملات کری ترید
برای مثال، اگر با قصد سرمایهگذاری در اوراق آمریکا، از ژاپن وام بگیرید؛ باید ین را به دلار تبدیل کنید که به معنای فروش ین دربرابر دلار آمریکا است؛ بدین ترتیب، فشار فروش به ین وارد میشود.
این سازوکار باعث میشود در دورههای گسترش معاملات کری ترید، ین بهعنوان ارز تأمین مالی تضعیف شود و همزمان تقاضا برای دلار و اوراق خزانه افزایش یابد.
بهویژه زمانی که اختلاف بازده میان اوراق آمریکا و ژاپن رشد میکند، انگیزه تبدیل ین به دلار بیشتر شده و جفتارز USD/JPY تمایل به صعود پیدا میکند؛ اما در شرایط ریسکگریزی، بازگشت سرمایه و بستن موقعیتها میتواند موجب خرید گسترده ین و تقویت سریع آن شود.
در تصویر، تضعیف شدید ین ژاپن دربرابر دلار در سال 2022 به دلیل افزایش نرخ بهره فدرال رزرو و اختلاف هزینه استقراض میان دو اقتصاد قابل مشاهده است.
ارتباط ین ژاپن با روند بازدهی اوراق آمریکا
شاخص US10Y (بازدهی اوراق ده ساله آمریکا) با جفت ارز USD/JPY همبستگی دارد که از مهمترین دلایل این همبستگی میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
مهمترین عامل این همبستگی، اختلاف بازدهی میان اوراق خزانهداری آمریکا و اوراق دولتی ژاپن است که مستقیما بر جریان سرمایه و معاملات کری ترید، بهویژه با توجه به سیاستهای انبساطی طولانیمدت Bank of Japan در مقایسه با رویکردهای انقباضیتر Federal Reserve اثر میگذارد.
زمانی که بازدهی اوراق دهساله آمریکا افزایش مییابد، جذابیت نگهداری دلار تقویت شده و معمولا منجر به رشد USD/JPY میشود، در حالیکه کاهش بازدهی میتواند فشار تضعیفی بر این جفتارز وارد کند.
مهمترین دلایل همبستگی ین ژاپن و بازدهی اوراق آمریکا:
- کاربرد ین و اوراق بهعنوان داراییهای امن: ین و اوراق قرضه هر دو به عنوان داراییهای امن شناخته میشوند و در دورههای رکود و سنتیمنت ریسکگریزی، مورد تقاضا قرار میگیرند. در چنین شرایطی، قیمت اوراق افزایش یافته و بازدهی آن کاهش مییابد. همزمان، تقویت ین منجر به افت نرخ برابری USD/JPY میشود؛
- کری تریدرها: با افزایش بازدهی اوراق آمریکا، جذابیت سرمایهگذاری در آن افزایش مییابد؛ در این شرایط کری تریدرها با هدف سرمایهگذاری در اوراق آمریکا، ین را در برابر دلار میفروشند. همچنین، اگر افزایش بازدهی اوراق به دلیل تقویت انتظارات افزایش نرخ بهره آمریکا باشد، انتظار از افزایش اختلاف هزینه استقراض دو ارز، دلیل دیگری برای تضعیف ین در برابر دلار است.
به طور کلی روند ین ژاپن بیشتر از دادههای اقتصادی، متاثر دخالت پولی بانک مرکزی، شرایط اقتصاد جهانی و معاملات Carry trade است.
ریسک پنهان کری ترید در شرایط ریسکگریزی
بزرگترین ریسک کری ترید، زمانی رخ میدهد که بازار ناگهان وارد فاز ریسکگریزی شود. در این شرایط:
- سرمایهگذاران داراییهای پرریسک را میفروشند؛
- ارزهای تامینکننده سرمایه (مثل ین ژاپن) تقویت میشوند؛
- جفتارزهای کری ترید سقوط میکنند.
در نتیجه، زیان قیمتی میتواند چندین برابر سود بهره انباشتهشده باشد. نمونه تاریخی این وضعیت در بحران مالی 2008 مشاهده شد که بسیاری از پوزیشنهای AUD/JPY با سقوط شدید مواجه شدند.
ابزار نرخ بهره بانکهای مرکزی در تمامی قارههای جهان
ابزار Interest Rate در سایت TradingFinder یک داشبورد رایگان برای رصد نرخ بهره بانکهای مرکزی است که دادههای بیش از 200 کشور را؛ از ایالات متحده آمریکا (Federal Reserve)، آلمان و منطقه یورو (ECB)، ژاپن (Bank of Japan)، بریتانیا، کانادا، چین (People’s Bank of China) تا بازارهایی مثل ترکیه و اسرائیل پوشش میدهد.
در این صفحه کشورها بر اساس دستههای G20، آفریقا، آسیا، آمریکا، اروپا و خاورمیانه فیلتر میشوند و با نوار جستجو میتوانید هر کشور را سریع پیدا کنید.
- ابزار نرخ بهره بانکهای مرکزی در تمامی قارهها
در جدول، «نرخ فعلی» و «نرخ قبلی» با دو رقم اعشار نمایش داده میشود و ستون «تغییر» اختلاف را بر حسب نقطه پایه BP نشان میدهد؛ مثبت یعنی افزایش و منفی یعنی کاهش. دو ستون «آخرین جلسه» و «جلسه بعدی» هم زمانبندی تصمیمات پولی را مشخص میکنند و پس از اعلام نتیجه نشست، ارقام بلافاصله در ابزار بهروزرسانی میشود.
نرخ بهره (Interest Rate) در اصل هزینه استقراض و همچنین مبنای سود سپردهگذاری است؛ به همین دلیل ابزار کلیدی بانکهای مرکزی برای مدیریت تورم، رشد اقتصادی و جهتدهی به ارزش ارزهاست. همین مکانیزم باعث میشود بازارهای مالی مثل فارکس، ارز دیجیتال و سهام به تغییرات نرخ واکنش نشان دهند و نوسان، تقاضا و قیمتگذاری داراییها جابهجا شود.
در تحلیل فاندامنتال، مقایسه نرخ فعلی با نرخ قبلی به شما میگوید سیاست پولی انقباضی است یا انبساطی. بررسی همزمان «تغییر» و تاریخ «آخرین جلسه» راهنمایی میکند تا اثر تصمیم بانک مرکزی بر بازار را دقیقتر بسنجید و سناریوهای نشست بعدی را بچینید.
این دادهها بهصورت مستقیم در Carry Trade، معاملات پیش از جلسه بانک مرکزی و Hedging نرخ بهره کاربرد دارند.
نمایش رنگی (سبز/قرمز) و فلشهای رو به بالا یا پایین، خواندن تغییرات را سریع میکند و برای مقایسه بین کشورها مناسب است؛ مثلا میتوانید نرخهای ECB را کنار بریتانیا یا کانادا بگذارید و همبستگی سیاست پولی و جریان سرمایه را در چند اقتصاد بهطور همزمان دنبال کنید.
جمعبندی
استراتژی Carry Trade بر اختلاف نرخ بهره بین دو اقتصاد متمرکز است. در این روش، سرمایهگذاران ارزی با نرخ بهره پایینتر را میفروشند و سرمایه خود را به بازارهایی با بازدهی بالاتر منتقل میکنند تا از این اختلاف به سود برسند.
رصد تحرکات سرمایه کری تریدرها در تحلیل بازار فارکس و علیالخصوص ارز ین کاربرد دارد. همچنین، سنتیمنت بازار و رونق یا رکود در بازارهای جهانی، تاثیر چشمگیری بر فعالیت کری تریدرها دارد.
